Sprawdź doniesienia „naukowców” w 5 minut

Czyli krótki poradnik, jak nie łapać się na argument „są takie badania…” wszędzie, gdzie się da.

Zdążyliśmy już nauczyć się, że jeśli Amerykańscy Naukowcy odkryli coś w fakcie, w natemat albo filmikach na YouTube z żółtymi napisami, to bez względu na to ile elementów po drodze się zgadza, w gruncie rzeczy – autor kłamie. Co jakiś czas jednak takie hasła przewijają się w rozsądnych źródłach, albo po prostu w dyskusji (a to już ważna sprawa!).

No i co jakiś czas możesz chcieć się czegoś rzeczywiście dowiedzieć o świecie.

Jak szybko sprawdzić, czy materiał na który trafiliśmy to bezwartościowe brednie, czy może to my się kompletnie mylimy?

Źródło (1-10 sekund)

Podstawowy element zabawy do sprawdzenie źródła. Niewyobrażalna ilość autorów nie tłumaczy się z tego, co pisze i niezliczone dyskusje z „gdzieś czytałem, że” można zakończyć pytając „dokładne gdzie? Chciałbym sprawdzić”. Punkty bonusowe uzyskujemy pytając o to ludzi na żywo i pokazując im, że czerpią swoje poglądy z powietrza poprzez podstawienie im pod twarz smartfona z wynikami Google, gdzie widać tylko domeny typu „FightIlluminatiTheTruchSite.potato.com”.

Nie ma źródła potwierdzającego doniesienia = nie ma doniesienia.

Wartość źródła (30 sekund – 2 minuty)

Poza brakiem źródła i źródłami w oczywisty sposób bezwartościowymi są też źródła o rozsądnej wartości. Sprawdzenie czy źródło jest dobre przeważnie jest naprawdę proste.

Dość bezpieczną zasadą jest, że jeśli coś nie znajduje się na tej liście (wybranej dość arbitralnie, ale naprawdę rozbudowanej), ani nie jest agencją rządową, to są to pierdoły, którymi nie ma co się przejmować. Dodatkową metodą jest sprawdzenie ilości cytowani – jeśli ktoś opublikuje byle gdzie, ale powołują się na niego tysiące osób w poważnych instytucjach, to może być to coś rozsądnego (ale ustalenie tego zajmie ponad 1,5 minuty – to mogą być tysiące osób krytykujących publikację).

Próba (2-4 minuty)

Kiedy już ktoś podrzuci Ci rozsądne źródło to warto sprawdzić, co tam rzeczywiście badali. Z zasady nie będziesz ekspertem w dziedzinie, więc nie przeanalizujesz metodologii czy modelu teoretycznego. Za to często możesz ocenić próbę.

Próba w badaniach to po prostu grupa, którą przebadano. Jeśli ktoś mówi, że wprowadzenie nowego systemu zarządzania „SUPER MACHINE 3000” sprawdzi się w Twojej firmie i na dowód pokazuje badanie, które sprawdzało użyteczność tego systemu, to jest to naprawdę mocny argument i ma rację – chyba, że próbą było 10 małych azjatyckich przedsiębiorstw produkujących ciasteczka ryżowe, a Ty zarządzasz dystrybucją instrumentów finansowych w wielotysięcznej korporacji.

Im większa próba i bardziej podobna do sytuacji, o której chcesz wyrobić sobie zdanie, tym lepiej.

Wnioski (3-5 minut)

Przeważnie nie będziesz czytał całej publikacji z badania. Na to naprawdę nie ma czasu, chyba że jesteś specjalistą i Ci to potrzebne do czegoś (ale wtedy raczej wiesz co robisz i nie potrzebujesz tego artykułu).

W publikacji zawsze jest wstęp i wnioski. Czytasz ten fragment i wiesz w zasadzie wszystko, czego jesteś w stanie się dowiedzieć nie zajmując się tematem (no niby możesz doczytać jakich urządzeń użyto do pomiarów albo jak prowadzono badanie, ale jak się na tym nie znasz, to i tak nic Ci to nie powie).

 

Oczywiście istnieją badania, które używając tej metodologii byś odrzucił pomimo, że są dobre. Tak samo jak czasem nie warto iść pobiegać, bo może Cię potrącić szaleniec jeżdżący samochodem po parku – niby tak, ale szanse są zbyt małe, żeby się tym zajmować na co dzień.

 

A teraz idź i wkurzaj ludzi simple smile Sprawdź doniesienia „naukowców” w 5 minut

VN:F [1.9.22_1171]
Rating: 4.0/5 (10 votes cast)
VN:F [1.9.22_1171]
Rating: +4 (from 6 votes)
Sprawdź doniesienia „naukowców” w 5 minut, 4.0 out of 5 based on 10 ratings
Twoi znajomi też mogą skorzystać!
Autor: Jakub Królikowski

3 genialnych kometarzy

  1. Michał pisze:

    Hej,

    nie działa link do „tej listy”, przez przypadek wkleił Ci się link do tego posta, a po spacji dopiero link do właściwej listy.

    Pozdrawiam

      (Zacytuj)

    VA:F [1.9.22_1171]
    Rating: 5.0/5 (1 vote cast)
    VA:F [1.9.22_1171]
    Rating: 0 (from 0 votes)
  2. Agnieszka pisze:

    Super blog! Czekam na kolejne posty 😀 btw. jak wybaczyć pewnej osobie, która mnie zraniła? Noszę w sobie ból i gniew do tej pory i mam nawracające myśli o tej osobie. Polecasz afirmacje czy może wizualizacje?

      (Zacytuj)

    VA:F [1.9.22_1171]
    Rating: 0.0/5 (0 votes cast)
    VA:F [1.9.22_1171]
    Rating: 0 (from 0 votes)

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Connect with Facebook